ยุทธศาสตร์การศึกษายกกำลังสองของกระทรวงศึกษาธิการ

ทิศทางของการบริหารการศึกษาและการจัดการเรียนการสอนของไทย ต้องเปลี่ยนไปให้สอดคล้องกับ กระแสการเปลี่ยนแปลงของโลก ทั้งความก้าวหน้าของเทคโนโลยี  ความต้องการของตลาดงาน รวมถึงสภาวการณ์ใหม่ที่ไม่เคยเกิดขึ้นกับโลก 

ทั้งนี้ก็ต้องคำนึงถึงทิศทางการจัดการศึกษาของโลก อันมีเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนของ sustainable development goals (SDGs) ซึ่งจะเน้นการพัฒนาใน 5 เรื่อง คือ 

   1. No Poverty  การขจัดความยากจนทุกรูปแบบ 

   2. Quality Education การศึกษาที่มีคุณภาพ เท่าเทียมและทั่วถึง รวมถึงส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิตแก่ทุกคน 

   3. Reduced Inequalities การลดความเหลื่อมล้ำทั้งภายในและระหว่างประเทศ 

   4. Responsible Consumption and Production การรับรองแผนการบริโภคและการผลิตที่ยั่งยืน และ 

   5. Partnerships for the Goals คือการสร้างพลังแห่งการเป็นหุ้นส่วนและความร่วมมือระดับสากลต่อการพัฒนาที่ยั่งยืน 

คำว่าการจัดการศึกษาสามารถจัดได้หลายระบบ ส่วนใหญ่ปัจจุบันเป็นการศึกษาในระบบ ที่นำไปสู่การจัดกิจกรรมการเรียนรู้ที่ความแตกต่างจากในห้องเรียน เกิดการทำกิจกรรมร่วมกันระหว่างนักเรียนทั้ง 2 ฝ่าย เน้นให้เกิดการใช้ความคิดนอกกรอบและความคิดสร้างสรรค์ ซึ่งสามารถหาได้จากประสบการณ์นอกห้องเรียน และการดำเนินโครงการเพื่อนำไปสู่ความเสมอภาคของการศึกษาที่ยั่งยืน 

ในส่วนของการจัดการเรียนการสอนในระดับอุดมศึกษา ที่ไม่จำกัดระยะเวลาในการเรียนตามหลักสูตรระดับปริญญาตรี-โท-เอก เหมือนเดิมอีกต่อไป เพื่อต้องการให้คนเรียนไปด้วย ทำงานไปด้วย 

ดังนั้นกระทรวงศึกษาธิการ จึงได้ปรับเปลี่ยนการจัดการศึกษาสู่เป้าหมายยุทธศาสตร์ โดยคำนึงถึงทักษะหลักของพลโลกในศตวรรษที่ 21เป็นสำคัญ

ความสำคัญของยุทธศาสตร์ดังกล่าว เพื่อต้องการเปลี่ยนระบบการศึกษา ที่นำไปสู่  ”ระบบนิเวศ” ทางการศึกษาเพื่อความเป็นเลิศ โดยให้ความสำคัญกับการเปลี่ยนนักเรียน ครู ห้องเรียน สื่อการเรียนรู้ และโรงเรียน เพื่อยกกำลังสองไปพร้อมกันทั้งระบบ ได้แก่

·   นักเรียนยกกำลังสอง  จะต้องเปลี่ยนจากการเรียนเพื่อสอบ ไปสู่เรียนเพื่อรู้  ให้เด็กอยากที่จะเรียนรู้ เรียนเพื่ออยากเรียน มีการฝึกฝนเพื่อทำ สร้างทักษะอ่านออกเขียนได้ คิดเลขเป็น ภาษาที่ 2-3 และยกระดับทักษะชีวิต สร้างความสามารถของผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 เป็นต้น

·   ครูยกกำลังสอง  เมื่อต้องการให้เด็กเก่ง ก็ต้องมีระบบสร้างครูที่เก่ง มีระบบที่ให้คนเก่งเข้ามาเป็นครู ให้อาชีพครูเป็นอาชีพในฝัน เก่งเป็นครู โดยออกแบบโมเดลอาชีพครูให้เป็นความใฝ่ฝันของนักเรียนนักศึกษา

·   ห้องเรียนยกกำลังสอง  จากการเรียนที่โรงเรียน ไปสู่การเรียนที่บ้านถามที่โรงเรียน (ห้องเรียนกลับด้าน) โดยให้ผู้เรียนหาความรู้ที่บ้าน เพิ่มความรู้เสริมทักษะที่โรงเรียน (ลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้) ทำหลักสูตรให้ยืดหยุ่น

·   สื่อการเรียนรู้ยกกำลังสอง  เรียนจากตำรา สู่การเรียนผ่านสื่อแบบผสมผสาน (การเรียนรู้ออกแบบได้) เรียนที่ไหนก็ได้ที่มีอินเทอร์เน็ตและอุปกรณ์

·   โรงเรียนยกกำลังสอง  เน้นการประเมินโรงเรียนจากจำนวนนักเรียน ไปสู่คุณภาพ ตอบโจทย์ความรู้และทักษะที่เพิ่มความสามารถในการเรียนรู้ตามบริบท ความเป็นเลิศทางวิชาการ และความเป็นเลิศทางภูมิปัญญาท้องถิ่น รวมทั้งวิสาหกิจชุมชน 

ที่มา ; ศธ.360 องศา

สรุปสาระสำคัญ 

บทความกล่าวถึงความจำเป็นในการปรับทิศทางการบริหารการศึกษาและการจัดการเรียนการสอนของไทยให้สอดคล้องกับการเปลี่ยนแปลงของโลก ทั้งด้านเทคโนโลยี ความต้องการแรงงาน และสถานการณ์ใหม่ โดยยึดกรอบเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) ซึ่งเน้น 5 ด้าน ได้แก่ การขจัดความยากจน การศึกษาที่มีคุณภาพ การลดความเหลื่อมล้ำ การผลิตและบริโภคอย่างยั่งยืน และความร่วมมือระดับสากล

การจัดการศึกษาต้องก้าวข้ามรูปแบบเดิม เน้นการเรียนรู้ที่หลากหลายทั้งในและนอกห้องเรียน ส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ การเรียนรู้จากประสบการณ์ และความเสมอภาคทางการศึกษา ขณะที่ระดับอุดมศึกษาปรับให้ยืดหยุ่น เรียนควบคู่การทำงานได้

กระทรวงศึกษาธิการจึงกำหนดยุทธศาสตร์ที่เน้นทักษะศตวรรษที่ 21 และพัฒนา “ระบบนิเวศทางการศึกษา” อย่างเป็นองค์รวม ผ่านแนวคิด “ยกกำลังสอง” ได้แก่ นักเรียน (เรียนเพื่อรู้และทักษะชีวิต) ครู (ยกระดับคุณภาพและแรงจูงใจอาชีพ) ห้องเรียน (ห้องเรียนกลับด้าน) สื่อการเรียนรู้ (ผสมผสานดิจิทัล) และโรงเรียน (เน้นคุณภาพและบริบท) เพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาไทยอย่างยั่งยืน

ข้อสอบ

ข้อ 1 แนวคิดหลักของบทความสอดคล้องกับข้อใดมากที่สุด
ก. เพิ่มจำนวนโรงเรียน
ข. ปรับการศึกษาให้สอดคล้องโลก
ค. ลดบทบาทครู
ง. เน้นการสอบแข่งขัน
เฉลย: ข
เหตุผล: เน้นการปรับระบบให้ทันการเปลี่ยนแปลงโลก

ข้อ 2 SDGs ที่เกี่ยวข้องกับ “การศึกษาที่เท่าเทียม” คือข้อใด
ก. No Poverty
ข. Quality Education
ค. Partnerships
ง. Responsible Consumption
เฉลย: ข
เหตุผล: กล่าวถึงการศึกษาที่มีคุณภาพและทั่วถึง

ข้อ 3 “ห้องเรียนกลับด้าน” มีลักษณะอย่างไร
ก. เรียนเฉพาะในโรงเรียน
ข. ครูสอนตลอดเวลา
ค. เรียนที่บ้านก่อน แล้วอภิปรายในห้อง
ง. งดใช้เทคโนโลยี
เฉลย: ค
เหตุผล: ผู้เรียนศึกษาล่วงหน้า แล้วใช้เวลาในห้องเพื่อพัฒนา

ข้อ 4 การเรียนรู้ที่เน้นประสบการณ์นอกห้องเรียนช่วยพัฒนาอะไร
ก. ความจำ
ข. ความคิดสร้างสรรค์
ค. การท่องจำ
ง. การสอบ
เฉลย: ข
เหตุผล: ส่งเสริมการคิดนอกกรอบ

ข้อ 5 การยืดหยุ่นการเรียนระดับอุดมศึกษามีเป้าหมายหลักคืออะไร
ก. ลดค่าใช้จ่าย
ข. เรียนเร็วขึ้น
ค. เรียนพร้อมทำงาน
ง. เพิ่มจำนวนผู้เรียน
เฉลย: ค
เหตุผล: รองรับการเรียนควบคู่การทำงาน

ข้อ 6 “ครูยกกำลังสอง” ควรดำเนินการอย่างไร
ก. ลดจำนวนครู
ข. เพิ่มภาระงาน
ค. ดึงคนเก่งเข้าสู่อาชีพ
ง. ลดการพัฒนา
เฉลย: ค
เหตุผล: เน้นคุณภาพครูเป็นปัจจัยสำคัญ

ข้อ 7 หากโรงเรียนต้องการสอดคล้อง SDGs ควรทำสิ่งใด
ก. เน้นแข่งขันอย่างเดียว
ข. ลดกิจกรรม
ค. ส่งเสริมความเท่าเทียม
ง. เพิ่มการสอบ
เฉลย: ค
เหตุผล: SDGs เน้นลดความเหลื่อมล้ำ

ข้อ 8 สื่อการเรียนรู้ยกกำลังสองหมายถึงอะไร
ก. ใช้หนังสือเท่านั้น
ข. ใช้สื่อผสมผสาน
ค. งดเทคโนโลยี
ง. เน้นบรรยาย
เฉลย: ข
เหตุผล: ใช้ดิจิทัลและสื่อหลากหลาย

ข้อ 9 หากนักเรียนยังเรียนเพื่อสอบอย่างเดียว ควรแก้ไขอย่างไร
ก. เพิ่มข้อสอบ
ข. ลดเวลาเรียน
ค. ส่งเสริมการเรียนเพื่อรู้
ง. เพิ่มการบ้าน
เฉลย: ค
เหตุผล: เปลี่ยนแนวคิดสู่การเรียนรู้จริง

ข้อ 10 การประเมินโรงเรียนตามแนวใหม่ควรเน้นอะไร
ก. จำนวนเด็ก
ข. งบประมาณ
ค. คุณภาพผู้เรียน
ง. ขนาดโรงเรียน
เฉลย: ค
เหตุผล: เน้นคุณภาพและทักษะเป็นสำคัญ

ความเห็นของผู้ชม