4 รัฐบาลโลก สั่งปลด ‘ข้าราชการ’ ปรับโครงสร้าง ลดภาระงบประมาณ

ในยุคที่เศรษฐกิจโลกผันผวน และรัฐบาลทั่วโลกต่างเผชิญกับความท้าทายทางการคลัง การลดขนาดหน่วยงานภาครัฐ และการปลดข้าราชการกลายเป็นมาตรการที่ถูกนำมาพิจารณาอย่างจริงจัง เพื่อลดภาระค่าใช้จ่าย และเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารจัดการ

สถานการณ์การปลดข้าราชการเพื่อลดต้นทุน และปฏิรูประบบการทำงานของรัฐบาลเกิดขึ้นในหลายประเทศทั่วโลก

‘มัสก์’ สั่งปลดข้าราชการสหรัฐ

รัฐบาล “สหรัฐ” เริ่มปลดพนักงาน และข้าราชการออกหลายพันคนในหลายหน่วยงาน ตั้งแต่เมื่อวันที่ 13 ก.พ.68 ตามมาตรการเร่งดำเนินการลดค่าใช้จ่ายด้วยการลดพนักงานของประธานาธิบดี “โดนัลด์ ทรัมป์” และมหาเศรษฐี “อีลอน มัสก์” ผู้เป็นประธานกระทรวงประสิทธิภาพรัฐบาล

การสั่งปลดข้าราชการในรัฐบาลกลางครั้งนี้ใหญ่ที่สุดเท่าที่เคยมีมา โดยหน่วยงานต่างๆ กว่า 20 แห่งจะต้องส่งแผนการเลิกจ้างภายในวันที่ 13 มี.ค.68   

กระทรวงกิจการทหารผ่านศึก ที่ให้บริการเกี่ยวกับการดูแลสุขภาพของทหารผ่านศึกเผยว่า หน่วยงานได้ปลดคนออกมากกว่า 1,000 คน ที่อยู่ในช่วงทดลองงาน ขณะที่กรมป่าไม้ปลดคนออกมากกว่า 3,000 คนแล้ว

อีเมลแจ้งยกเลิกการจ้างงานส่งไปยังพนักงานที่ถูกปลดออกในทุกหน่วยงานในช่วง 48 ชั่วโมงหลังจากมีการประกาศ ซึ่งส่วนใหญ่เป็นการเลิกจ้างพนักงานใหม่ที่อยู่ในช่วงทดลองงานในหน่วยงานต่างๆ อาทิ กระทรวงศึกษาธิการ, องค์กรบริหารจัดการธุรกิจขนาดเล็ก, สำนักงานคุ้มครองทางการเงินผู้บริโภค และสำนักงานบริหารงานทั่วไปที่ดูแลอาคารสำนักงานของรัฐบาลกลางหลายหน่วยงาน

‘ฮ่องกง’ เลิกจ้างหมื่นคนลดต้นทุนรัฐบาล

พอล ชาน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังของ “ฮ่องกง” กล่าวในการแถลงงบประมาณประจำปีถึง 2 นโยบายฟื้นฟู “การคลัง” หลังจากที่ในปีที่ผ่านมา “การขาดดุล” ของฮ่องกงเพิ่มขึ้นเป็น 87,200 ล้านดอลลาร์ฮ่องกง ซึ่งเกือบ 2 เท่าของตัวเลขที่คาดการณ์ไว้ก่อนหน้านี้ที่ 48,100 ล้านดอลลาร์ฮ่องกง เนื่องจากรายได้จากการขายที่ดินลดลงอย่างมาก

นโยบายดังกล่าวจะมีการเลิกจ้างข้าราชการ 10,000 ตำแหน่ง ภายในเดือนเมษายน 2570  ซึ่งคิดเป็น 2% ของจำนวนข้าราชการทั้งหมด  นอกจากนี้ รัฐบาลจะตรึงเงินเดือนของข้าราชการไว้ในปีนี้ด้วย

แผนการเสริมสร้างความแข็งแกร่งทางการคลังนี้จะช่วยลดค่าใช้จ่ายภาครัฐลงได้ทั้งหมด 7% นับจากปัจจุบันไปจนถึงสิ้นปีงบประมาณวันที่ 31 มี.ค.2571 ซึ่งการลดค่าใช้จ่ายนี้จะช่วยวางรากฐานทางการคลังที่ยั่งยืนสำหรับการพัฒนาในอนาคต 

 นอกจากนี้ ฮ่องกงได้จัดสรรงบประมาณ 1 พันล้านดอลลาร์ฮ่องกง ให้กับสถาบันวิจัย และพัฒนา AI โดยรัฐบาลฮ่องกงเตรียมที่จะจ้างบริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่มาช่วยฝึกอบรมด้าน AI ให้กับนักเรียน นักศึกษา ผ่านหลักสูตรฝึกอบรมเชิงปฏิบัติ เพื่อสร้างบุคลากรที่มีความสามารถด้านนี้ตั้งแต่ยังเด็ก

‘เวียดนาม’ ยุบหน่วยงาน-เลิกจ้างนับแสน

ที่ประชุมสมัชชาแห่งชาติเวียดนามรายงานเมื่อวันที่ 18 ก.พ.68 ถึงการลงมติรับรองแผนปฏิรูปยกเครื่องระบบราชการครั้งใหญ่ที่สุดในรอบหลายสิบปี โดยจะยุบหน่วยงานต่างๆ ลงเป็นจำนวนมาก ซึ่งคาดว่าอาจนำไปสู่การเลิกจ้างหรือกระทบต่อข้าราชการมากถึงราว 100,000 อัตรา หรือประมาณ 20% เพื่อมุ่งไปสู่เป้าหมายการเติบโตทางเศรษฐกิจสุดทะเยอทะยาน 8% ในปี 2568 นี้ 

การยกเครื่องครั้งนี้นับเป็นการปฏิรูประบบราชการครั้งใหญ่ที่สุดในเวียดนามนับตั้งแต่ทศวรรษ 80 ที่เวียดนามเริ่มเปิดรับระบบตลาด

สำนักข่าวรอยเตอร์ส และบลูมเบิร์กรายงานตรงกันว่า ภายใต้แผนการปฏิรูปครั้งนี้จะมีการสั่งยุบ และควบรวมหน่วยงานรัฐเป็นจำนวนมาก อาทิ กระทรวง 5 แห่ง, หน่วยงานรัฐ 4 แห่ง, สถานีโทรทัศน์ของรัฐ 5 แห่ง และอื่นๆ

กระทรวงการวางแผน และการลงทุน ซึ่งมีหน้าที่อนุมัติโครงการลงทุนของต่างชาติ จะถูกยุบไปควบรวมอยู่กับกระทรวงการคลัง ส่วนกระทรวงคมนาคม และกระทรวงการก่อสร้าง และถูกควบรวมเป็นกระทรวงเดียว 

‘อังกฤษ’ จ่อปลดข้าราชการ หวังประหยัดงบ 5%

สำนักข่าวบีบีซีรายงานเมื่อสิ้นปีที่ผ่านมา อ้างถึงนโยบายของพรรคแรงงานใน “อังกฤษ” ที่ต้องการประหยัดงบประมาณ 5% ในทุกกระทรวง ทำให้อาจมีข้าราชการพลเรือนมากกว่า 10,000 ตำแหน่งอาจถูกปลด

ในปีที่ผ่านมา จำนวนข้าราชการพลเรือนอังกฤษมีสูงถึง 513,000  ซึ่งเพิ่มขึ้น 33% จากปี 2016 และเพิ่มขึ้นเป็นปีที่ 8 ติดต่อกัน  โดยรัฐมนตรีต่างๆ ก็ยอมรับว่าจำนวนข้าราชการพลเรือนได้เพิ่มสูงขึ้นเรื่อยๆ และแนวโน้มนี้ไม่ควรเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ

นอกจากนี้ ราเชล รีฟส์ รัฐมนตรีคลังได้เปิดตัวการทบทวนการใช้จ่าย ซึ่งจะบังคับให้รัฐมนตรีทั้งหลายต้องตัดงบประมาณในช่วงก่อนการเลือกตั้งทั่วไปปี 2573 

รวม 4 รัฐบาลทั่วโลกทั้งในยุโรป สหรัฐ เอเชีย สั่ง ‘ปลดข้าราชการ’ ตั้งแต่หลักหมื่น ไปจนถึงหลักแสน พร้อมยุบหน่วยงาน ปฏิรูปโครงสร้างการทำงาน หวัง ‘ลดต้นทุน - ลดภาระงบประมาณ’ 

ที่มา  ; กรุงเทพธุรกิจ 27 ก.พ. 2025  

สรุปสาระสำคัญ 

บทความสะท้อนแนวโน้มทั่วโลกในการ “ลดขนาดภาครัฐ” เพื่อตอบสนองต่อภาวะเศรษฐกิจผันผวนและข้อจำกัดทางการคลัง โดยหลายประเทศใช้มาตรการปลดข้าราชการ ควบรวมหน่วยงาน และเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารเพื่อลดต้นทุน สหรัฐอเมริกาดำเนินการปลดเจ้าหน้าที่จำนวนมากในหลายหน่วยงาน โดยเน้นพนักงานช่วงทดลองงาน เพื่อลดค่าใช้จ่ายอย่างเร่งด่วน ฮ่องกงเผชิญปัญหาขาดดุล จึงวางแผนลดข้าราชการ 10,000 ตำแหน่ง ควบคู่กับการตรึงเงินเดือน และลงทุนด้าน AI เพื่อพัฒนาทักษะอนาคต เวียดนามปฏิรูประบบราชการครั้งใหญ่ ยุบและควบรวมหน่วยงานจำนวนมาก ส่งผลกระทบต่อบุคลากรราว 100,000 คน เพื่อเพิ่มศักยภาพเศรษฐกิจ ขณะที่อังกฤษตั้งเป้าลดงบประมาณ 5% ในทุกกระทรวง อาจนำไปสู่การลดจำนวนข้าราชการเช่นกัน โดยภาพรวม มาตรการเหล่านี้มุ่งสร้างความยั่งยืนทางการคลังและเพิ่มประสิทธิภาพรัฐ แต่ก็มีความท้าทายด้านผลกระทบต่อแรงงาน คุณภาพบริการสาธารณะ และความจำเป็นในการพัฒนาทักษะใหม่ของบุคลากรภาครัฐ

ข้อสอบ

ข้อ 1 แนวโน้มหลักของบทความคือข้อใด
ก. การเพิ่มจำนวนข้าราชการ
ข. การลดขนาดภาครัฐเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ
ค. การแปรรูปรัฐวิสาหกิจทั้งหมด
ง. การเพิ่มงบประมาณด้านสวัสดิการ
เฉลย: ข
เหตุผล: ทุกประเทศมุ่งลดต้นทุนและเพิ่มประสิทธิภาพรัฐ

ข้อ 2 มาตรการของสหรัฐเน้นกลุ่มใดมากที่สุด
ก. ข้าราชการระดับสูง
ข. พนักงานเกษียณ
ค. พนักงานช่วงทดลองงาน
ง. ครูในโรงเรียน
เฉลย: ค
เหตุผล: ระบุชัดว่าเลิกจ้างกลุ่มทดลองงานจำนวนมาก

ข้อ 3 ฮ่องกงใช้มาตรการใดควบคู่กับการลดคน
ก. เพิ่มเงินเดือน
ข. ลดภาษี
ค. ตรึงเงินเดือน
ง. เพิ่มสวัสดิการ
เฉลย: ค
เหตุผล: ใช้ควบคุมรายจ่ายภาครัฐ

ข้อ 4 จุดเด่นของนโยบายฮ่องกงที่สะท้อนการมองอนาคตคือข้อใด
ก. ลดจำนวนครู
ข. ลงทุน AI
ค. ยุบกระทรวงทั้งหมด
ง. ลดงบการศึกษา
เฉลย: ข
เหตุผล: พัฒนาทักษะใหม่รองรับเศรษฐกิจอนาคต

ข้อ 5 เวียดนามปฏิรูปเพื่อเป้าหมายใด
ก. ลดประชากร
ข. เพิ่ม GDP ประมาณ 8%
ค. ลดหนี้ครัวเรือน
ง. เพิ่มการท่องเที่ยว
เฉลย: ข
เหตุผล: ระบุเป้าหมายการเติบโตเศรษฐกิจ

ข้อ 6 ผลกระทบสำคัญที่ต้องระวังคือข้อใด
ก. รายได้รัฐเพิ่มมากเกินไป
ข. คุณภาพบริการสาธารณะลดลง
ค. การลงทุนเพิ่มขึ้น
ง. เงินเฟ้อลดลง
เฉลย: ข
เหตุผล: ลดคนอาจกระทบคุณภาพบริการ

ข้อ 7 หากเป็นผู้บริหารสถานศึกษา ควรนำแนวคิดใดไปใช้
ก. ลดครูทันที
ข. เพิ่มภาระงาน
ค. ปรับโครงสร้างและเพิ่มประสิทธิภาพ
ง. ยกเลิกกิจกรรมทั้งหมด
เฉลย: ค
เหตุผล: เน้นประสิทธิภาพ ไม่ใช่ลดคนอย่างเดียว

ข้อ 8 อังกฤษต้องการลดงบประมาณกี่เปอร์เซ็นต์
ก. 2%
ข. 5%
ค. 10%
ง. 15%
เฉลย: ข
เหตุผล: ระบุชัดว่าลด 5%

ข้อ 9 การปฏิรูปที่ยั่งยืนควรมีองค์ประกอบใด
ก. ลดคนอย่างเดียว
ข. เพิ่มเทคโนโลยีและพัฒนาคน
ค. ลดงบทั้งหมด
ง. ยกเลิกหน่วยงาน
เฉลย: ข
เหตุผล: ต้องพัฒนาคนควบคู่เทคโนโลยี

ข้อ 10 แนวทางใดเหมาะสมที่สุดในการแก้ปัญหาภาครัฐ
ก. ปลดพนักงานทั้งหมด
ข. เพิ่มหนี้สาธารณะ
ค. ปรับโครงสร้าง + พัฒนาทักษะ + ใช้เทคโนโลยี
ง. ลดบริการประชาชน
เฉลย: ค
เหตุผล: เป็นแนวทางสมดุลและยั่งยืนที่สุด