
เมื่อวันที่ 7 เมษายน 2565 เวลา 17.30 น. ตามเวลาท้องถิ่นกรุงปารีส – ดร. สุภัทร จำปาทอง ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ เดินทางเข้าร่วมการประชุมคณะกรรมการบริหารของยูเนสโก ครั้งที่ 214 โดยมีนางสาวตรีนุช เทียนทอง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นหัวหน้าคณะผู้แทนไทย ได้กล่าวถ้อยแถลงในการประชุมคณะกรรมาธิการด้านโครงการและความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ (Programme and External Relations Commission)
ถ้อยแถลงในวาระ SDG4 – Education 2030 : Global/Regional Coordination and Support ความว่า ประเทศไทยมีความชื่นชมที่ยูเนสโกมีการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องในฐานะเป็นองค์การหลักในการประสานและสนับสนุนการบรรลุเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนแห่งสหประชาชาติ เป้าหมายที่ 4 (SDG4)* รวมถึงข้อริเริ่มในการสร้างความเชื่อมโยงระหว่างการดำเนินงานภายใต้คณะกรรมการระดับสูงเพื่อขับเคลื่อน SDG4 กับกลไกระดับโลกอื่น ๆ โดยย้ำว่า งานภาคการศึกษาไม่ควรดำเนินการโดยลำพัง แต่ควรจะประสานความร่วมมือกับภาคส่วนอื่น ๆ ซึ่งจะช่วยให้การบรรลุเป้าหมาย SDG4
ทั้งนี้ การมีส่วนร่วมด้านการศึกษาของภาคส่วนต่าง ๆ จึงมีความจำเป็น โดยเฉพาะบทบาทของเยาวชนคนรุ่นใหม่ ประเทศไทยจึงชื่นชมการปรับกลไกใหม่ว่าด้วยความร่วมมือด้านการศึกษาระดับโลกที่เน้นการสร้างเครือข่ายเยาวชน โดยเชื่อมั่นว่าเครือข่ายดังกล่าวจะช่วยส่งเสริมให้เยาวชนได้แสดงความคิดเห็นเพื่อกำหนดนโยบายการศึกษาระดับโลกที่ตอบสนองต่อความต้องการด้านศักยภาพและทักษะในอนาคต
นอกจากนี้ ดร.สุภัทร ได้กล่าวถึงการประชุมสุดยอดว่าด้วยการเปลี่ยนแปลงด้านการศึกษา หรือ Transformation Education Summit ซึ่งจะจัดขึ้นในปีนี้ที่นิวยอร์กว่า เป็นโอกาสที่ดีของยูเนสโกที่จะนำเสนอเรื่องอนาคตของการศึกษา (Futures of Education) และสร้างความร่วมมือที่เข้มแข็งในระดับโลก ทั้งนี้ ไทยพร้อมสนับสนุนบทบาทของยูเนสโกเต็มที่ในการเตรียมการสำหรับการประชุมสุดยอดดังกล่าวซึ่งจะมีการประชุมก่อน (pre-meeting) ในเดือนมิถุนายน 2565
เป้าหมายที่ 4: สร้างหลักประกันว่าทุกคนมีการศึกษาที่มีคุณภาพอย่างครอบคลุมและเท่าเทียม และสนับสนุนโอกาสในการเรียนรู้ตลอดชีวิต (Ensure inclusive and equitable quality education and promote lifelong learning opportunities for all)
เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน 4 เป้าหมายที่ 4 : สร้างหลักประกันว่าทุกคนมีการศึกษาที่มีคุณภาพอย่างครอบคลุมและเท่าเทียม และสนับสนุนโอกาสในการเรียนรู้ตลอดชีวิต (Ensure inclusive and equitable quality education and promote lifelong learning opportunities for all) ครอบคลุมการเข้าถึงการศึกษาที่มีคุณภาพของเด็กชายและเด็กหญิงในทุกระดับ ตั้งแต่ระดับปฐมวัย (4.2), ระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษา (4.1), การเข้าถึงการศึกษาระดับเทคนิค อาชีวศึกษา อุดมศึกษา รวมถึงมหาวิทยาลัยที่จ่ายได้และมีคุณภาพสำหรับชายและหญิงทุกคน (4.3), และในภาพรวมเยาวชนทุกคนและผู้ใหญ่ส่วนใหญ่สามารถอ่านออกเขียนได้และคำนวณได้ (4.6), เน้นให้ขจัดความเหลื่อมล้ำทางเพศในการศึกษา และการเข้าถึงการศึกษาของผู้พิการ ชนพื้นเมือง และกลุ่มเปราะบาง (4.5) นอกจากนี้เป้าหมายนี้ยังส่งเสริมให้เพิ่มจำนวนผู้ที่มีทักษะทางเทคนิคและอาชีพสำหรับการจ้างงาน และการเป็นผู้ประกอบการ (4.4), และเน้นให้ทุกคนได้รับความรู้และทักษะที่จำเป็นสำหรับส่งเสริมการพัฒนาอย่างยั่งยืนอีกด้วย (4.7) ในเชิงนโยบาย เป้าหมายนี้จะเน้นให้มีการยกระดับอุปกรณ์ที่จำเป็นในการศึกษาให้อ่อนไหวต่อเด็ก ผู้พิการ และผู้มีเพศสภาวะหลากหลาย และสร้างสภาพแวดล้อมให้ปราศจากความรุนแรงต่อกลุ่มเหล่านี้ (4.a), ขยายโอกาสด้านทุนการศึกษาและการฝึกอบรมทั้งในประเทศและระหว่างประเทศ (4.b), และเพิ่มจำนวนครูที่มีคุณภาพผ่านความร่วมมือระหว่างประเทศ
ตารางแสดงเป้าประสงค์ภายใต้ เป้าหมายที่ 4
4.1 สร้างหลักประกันว่าเด็กชายและเด็กหญิงทุกคนสำเร็จการศึกษาระดับประถมศึกษาและมัธยมศึกษาที่มีคุณภาพเท่าเทียมและ ไม่มีค่าใช้จ่ายนำไปสู่ผลลัพธ์ทางการเรียนที่มีประสิทธิผลภายในปี 2573
4.2 สร้างหลักประกันว่าเด็กชายและเด็กหญิงทุกคนเข้าถึงการพัฒนา การดูแล และการจัดการศึกษาระดับก่อนประถมศึกษาสำหรับเด็กปฐมวัยที่มีคุณภาพ ภายในปี 2573 เพื่อให้เด็กเหล่านั้นมีความพร้อมสำหรับการศึกษาระดับประถมศึกษา
4.3 ให้ชายและหญิงทุกคนเข้าถึงการศึกษาวิชาเทคนิค อาชีวศึกษา อุดมศึกษา รวมถึงมหาวิทยาลัยที่มีราคาที่สามารถจ่ายได้และมีคุณภาพ ภายในปี 2573
4.4 เพิ่มจำนวนเยาวชนและผู้ใหญ่ที่มีทักษะที่จำเป็นรวมถึงทักษะทางเทคนิคและอาชีพสำหรับการจ้างงาน การมีงานที่ดีและการเป็นผู้ประกอบการภายในปี 2573
4.5 ขจัดความเหลื่อมล้ำทางเพศในการศึกษาและสร้างหลักประกันว่ากลุ่มที่เปราะบางซึ่งรวมถึงผู้พิการ ชนพื้นเมือง และเด็กเข้าถึงการศึกษาและการฝึกอาชีพทุกระดับอย่างเท่าเทียม ภายในปี 2573
4.6 สร้างหลักประกันว่าเยาวชนทุกคนและผู้ใหญ่ในสัดส่วนสูงทั้งชายและหญิงสามารถอ่านออกเขียนได้และคำนวณได้ภายในปี 2573
4.7 สร้างหลักประกันว่าผู้เรียนทุกคนได้รับความรู้และทักษะที่จำเป็นสำหรับส่งเสริมการพัฒนาอย่างยั่งยืน รวมไปถึงการศึกษาสำหรับการพัฒนาอย่างยั่งยืนและการมีวิถีชีวิตที่ยั่งยืน สิทธมนุษยชน ความเสมอภาคระหว่างเพศ การส่งเสริมวัฒนธรรมแห่งความสงบสุขและไม่ใช้ความรุนแรง การเป็นพลเมืองของโลกและความนิยมในความหลากหลายทางวัฒนธรรมและในส่วนร่วมของวัฒนะธรรมต่อการพัฒนาที่ยั่งยืนภายในปี2573
4.8 สร้างและยกระดับอุปกรณ์และเครื่องมือทางการศึกษาที่อ่อนไหวต่อเด็ก ผู้พิการและเพศภาวะ และให้มีสภาพแวดล้อมทางการเรียนรู้ที่ปลอดภัยปราศจากความรุนแรงครอบคลุมและ มีประสิทธิผลสำหรับทุกคน
4.9 ขยายจำนวนทุนการศึกษาในทั่วโลกที่ให้ สำหรับประเทศกำลังพัฒนาโดยเฉพาะประเทศพัฒนาน้อยที่สุด รัฐกำลังพัฒนาที่เป็นเกาะขนาดเล็กและประเทศในแอฟริกาในการสมัครเข้าศึกษาต่อในระดับอุดมศึกษา รวมถึงการฝึกอาชีพและโปรแกรมด้านเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารด้านเทคนิค วิศวกรรมและวิทยาศาสตร์ ในประเทศพัฒนาแล้วและประเทศกำลังพัฒนาอื่นๆภายในปี 2563
4.10 เพิ่มจำนวนครูที่มีคุณภาพรวมถึงการดำเนินการผ่านทางความร่วมมือระหว่างประเทศในการฝึกอบรมครูในประเทศกำลังพัฒนาเฉพาะอย่างยิ่งในประเทศพัฒนาน้อยที่สุด และรัฐกำลังพัฒนาที่เป็นเกาะขนาดเล็ก ภายในปี 2573ท่านที่สนใจจะอ่านรายละเอียดที่เกี่ยวข้องโดยตรงจากเว็บไซต์ ของ UN สามารถคลิ๊กได้ที่นี่ ท่านที่สนใจข้อมูลเชิงลึก โดยเฉพาะตัวชี้วัดสำหรับแต่ละเป้าประสงค์ และ Metadata ที่อธิบายตัวชี้วัด
เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนใน ประเทศไทย
การทำงานของหน่วยงานทั้ง 19 แห่งของสหประชาชาติในประเทศไทยครอบคลุมเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนทั้งหมดในฐานะประเทศผู้มีรายได้ปานกลางระดับสูงจากการประเมินโดยองค์การสหประชาชาติ ทีมสหประชาชาติประจำประเทศจะสนับสนุนกิจกรรมที่ให้ความสำคัญเป็นพิเศษกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนดังต่อไปนี้
ข้อ 1.3 การขยายขอบเขตการคุ้มครองทางสังคม
ข้อ 3.4 การแก้ปัญหาเกี่ยวกับโรคไม่ติดต่อ
ข้อ 4.1 การช่วยให้ทุกคนเข้าถึงการศึกษา โดยมุ่งเน้นไปที่เยาวชนอพยพ
ข้อ 5.5 การสนับสนุนเพื่อให้สตรีมีส่วนร่วมในการตัดสินใจทางการเมืองมากขึ้น
ข้อ 8.3 การสนับสนุนธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมและนวัตกรรมโดยเยาวชน
ข้อ 10.2 การเปิดรับคนชายขอบ โดยเฉพาะชุมชน LGBTI
ข้อ 10.7 การดูแลการโยกย้ายถิ่นฐาน
ข้อ 13.2 ยุทธศาสตร์เพื่อรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในระดับชาติและระดับท้องถิ่น
ข้อ 16.1 การสนับสนุนความสามัคคีในสังคมเพื่อยุติความรุนแรงในภาคใต้ของประเทศไทย
ข้อ 16.9 การผลักดันและสนับสนุนการยุติปัญหาคนไร้สัญชาติ
ข้อ 17.7 การเป็นพันธมิตรกับภาคเอกชนเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน และ
ข้อ 17.9 การแบ่งปันประสบการณ์ของประเทศไทยและแนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุดผ่านการแลกเปลี่ยนใต้
ที่มา ; ศธ. 360 องศา, สหประชาชาติ
สรุปสาระสำคัญ
การประชุมคณะกรรมการบริหารยูเนสโกครั้งที่ 214 ณ กรุงปารีส มีผู้แทนไทยนำโดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการและปลัด ศธ. เข้าร่วมและกล่าวถ้อยแถลงในประเด็น SDG4 ด้านการศึกษา ประเทศไทยชื่นชมบทบาทยูเนสโกในการเป็นแกนกลางประสานความร่วมมือระดับโลกเพื่อขับเคลื่อนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนด้านการศึกษา (SDG4) โดยเน้นว่าการพัฒนาการศึกษาไม่สามารถดำเนินการแบบแยกส่วน แต่ต้องอาศัยความร่วมมือจากหลายภาคส่วน โดยเฉพาะการมีส่วนร่วมของเยาวชนในการกำหนดนโยบายการศึกษาระดับโลก
ประเทศไทยสนับสนุนการสร้างเครือข่ายเยาวชนเพื่อพัฒนาทักษะและสะท้อนความต้องการอนาคตทางการศึกษา พร้อมทั้งสนับสนุนการประชุมสุดยอดการเปลี่ยนแปลงการศึกษา (Transforming Education Summit) ซึ่งเป็นเวทีสำคัญในการกำหนดอนาคตการศึกษาโลก และย้ำความพร้อมของไทยในการร่วมมือกับยูเนสโก
SDG4 มุ่งสร้างการศึกษาที่มีคุณภาพ เท่าเทียม และครอบคลุม ส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต ลดความเหลื่อมล้ำ เพิ่มโอกาสเข้าถึงการศึกษาทุกระดับ พัฒนาทักษะอาชีพ การรู้หนังสือ และทักษะเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน รวมถึงการสร้างระบบการศึกษาที่ปลอดภัย เท่าเทียม และมีครูที่มีคุณภาพผ่านความร่วมมือระหว่างประเทศ
สาระสำคัญของจุดยืนประเทศไทยต่อยูเนสโกคือข้อใด
ก. ลดบทบาทองค์กรระหว่างประเทศด้านการศึกษา
ข. สนับสนุนการดำเนินงานแบบแยกส่วนของแต่ละประเทศ
ค. ส่งเสริมความร่วมมือหลายภาคส่วนและเยาวชน
ง. เน้นการแข่งขันด้านการศึกษาเป็นหลัก
เฉลย: ค
เหตุผล: ไทยเน้นความร่วมมือหลายภาคส่วนและการมีส่วนร่วมของเยาวชน
SDG4 มีเป้าหมายหลักคือข้อใด
ก. การเติบโตทางเศรษฐกิจ
ข. การศึกษาที่มีคุณภาพ เท่าเทียม และเรียนรู้ตลอดชีวิต
ค. การพัฒนาอุตสาหกรรม
ง. การลดความยากจนด้านรายได้เท่านั้น
เฉลย: ข
เหตุผล: SDG4 เน้นคุณภาพ ความเท่าเทียม และ lifelong learning
เหตุผลที่ไทยสนับสนุนเครือข่ายเยาวชนคือข้อใด
ก. เพื่อแทนที่ครูในระบบการศึกษา
ข. เพื่อให้เยาวชนมีส่วนกำหนดนโยบายการศึกษา
ค. เพื่อยกเลิกระบบการศึกษาเดิม
ง. เพื่อจำกัดบทบาทผู้ใหญ่
เฉลย: ข
เหตุผล: เน้นให้เยาวชนมีส่วนร่วมเชิงนโยบาย
Transforming Education Summit มีความสำคัญอย่างไร
ก. ประชุมด้านเศรษฐกิจโลก
ข. กำหนดทิศทางอนาคตการศึกษาโลก
ค. ประเมินผลครูทั่วโลก
ง. จัดลำดับมหาวิทยาลัย
เฉลย: ข
เหตุผล: เป็นเวทีวางอนาคตการศึกษาโลก
แนวคิดสำคัญของ SDG4 คือข้อใด
ก. การศึกษาสำหรับบางกลุ่มเท่านั้น
ข. การศึกษาที่แข่งขันสูง
ค. การศึกษาที่ครอบคลุมและเท่าเทียม
ง. การลดบทบาทรัฐ
เฉลย: ค
เหตุผล: เน้น inclusive และ equitable education
ข้อใดสอดคล้องกับ SDG4 มากที่สุด
ก. ลดโอกาสเรียนอาชีวศึกษา
ข. เพิ่มความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา
ค. ส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต
ง. จำกัดการศึกษาผู้พิการ
เฉลย: ค
เหตุผล: lifelong learning เป็นแกนหลัก
การมีส่วนร่วมของภาคส่วนต่าง ๆ ในการศึกษาเน้นผลลัพธ์ใด
ก. ลดคุณภาพการศึกษา
ข. เพิ่มความร่วมมือเพื่อบรรลุ SDG4
ค. ลดบทบาทครู
ง. แยกการศึกษาจากสังคม
เฉลย: ข
เหตุผล: ความร่วมมือช่วยขับเคลื่อนเป้าหมาย
ข้อใดเป็นเป้าหมายย่อยของ SDG4
ก. ลดจำนวนครู
ข. เพิ่มความไม่เท่าเทียม
ค. การรู้หนังสือและคำนวณได้
ง. ลดโอกาสอาชีวศึกษา
เฉลย: ค
เหตุผล: literacy & numeracy เป็น 4.6
บทบาทของยูเนสโกตามบทความคือข้อใด
ก. ผู้กำหนดกฎหมายการศึกษาแต่ละประเทศ
ข. ศูนย์กลางประสานความร่วมมือด้านการศึกษาโลก
ค. หน่วยงานจัดสอบครู
ง. ธนาคารด้านการศึกษา
เฉลย: ข
เหตุผล: ยูเนสโกเป็นแกนประสาน SDG4
แนวทางสำคัญในการพัฒนาการศึกษาตามบทความคือข้อใด
ก. ดำเนินงานแบบแยกส่วน
ข. ลดการเข้าถึงการศึกษา
ค. ความร่วมมือระดับโลกและยั่งยืน
ง. จำกัดการเรียนรู้ของผู้ใหญ่
เฉลย: ค
เหตุผล: เน้น global cooperation และ sustainability